మహాత్ముని ఆత్మకథ నుండి కొన్ని జీవిత పాఠాలు

ఈ రచన ఆధారంగా, గాంధీజీ జీవితం నుండి మనం నేర్చుకుని, నిత్యజీవితంలో ఆచరించదగ్గ కొన్ని మనసుకు హత్తుకునే జీవిత పాఠాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి:
1. సత్యంతో ప్రయోగాలు (నిజాయితీ శక్తి)
• పాఠం: తప్పు చేయడం మానవ సహజం, కానీ దాన్ని ఒప్పుకునే ధైర్యం ఉండాలి.
• ఉదాహరణ: గాంధీజీ చిన్నతనంలో బంగారం దొంగిలించి, ఆ తప్పును దాచలేక తన తండ్రికి ఉత్తరం ద్వారా తెలియజేశారు. శిక్షిస్తారేమో అన్న భయంతో కాకుండా, పశ్చాత్తాపంతో ఆయన ఏడ్చారు. తండ్రి కోపగించుకోకుండా, కొడుకు నిజాయితీని చూసి కన్నీళ్లు పెట్టుకున్నారు.
• నేటి అన్వయం: ఆఫీసులోనో, ఇంట్లోనో మనం చేసిన తప్పులను కప్పిపుచ్చుకోవడానికి అబద్ధాలు ఆడకుండా, నిజం ఒప్పేసుకుంటే మనశ్శాంతి లభిస్తుంది, ఎదుటివారిలో మనపై గౌరవం పెరుగుతుంది.
2. అహింస అంటే కేవలం శారీరక హింస కాదు
• పాఠం: మాటలతో, ఆలోచనలతో కూడా ఎవరినీ నొప్పించకుండా ఉండటమే నిజమైన అహింస.
• ఉదాహరణ: దక్షిణాఫ్రికాలో రైలు నుండి నెట్టివేసినప్పుడు, గాంధీజీ తనను అవమానించిన వారిపై శారీరక దాడికి దిగలేదు. ద్వేషాన్ని ద్వేషంతో కాకుండా, ప్రేమతో మరియు శాంతితో గెలవచ్చని నిరూపించారు.
• నేటి అన్వయం: సోషల్ మీడియాలో ట్రోలింగ్, రోడ్డుపై వెళ్లేటప్పుడు కోపతాపాలు (Road rage) పెరిగిపోతున్న నేటి రోజుల్లో, మనసును అదుపులో ఉంచుకుని శాంతంగా స్పందించడం చాలా అవసరం.
3. ఆత్మశుద్ధి మరియు క్రమశిక్షణ
• పాఠం: ఇతరులకు చెప్పే ముందు ఆ పనిని మనం ఆచరించి చూపాలి.
• ఉదాహరణ: ఒక తల్లి తన బాబు ఎక్కువ బెల్లం తింటున్నాడని, మాన్పించమని గాంధీజీ దగ్గరకు తీసుకువచ్చింది. గాంధీజీ ఆమెను వారం రోజుల తర్వాత రమ్మన్నారు. ఎందుకంటే, అప్పటికి గాంధీజీకి కూడా బెల్లం తినే అలవాటు ఉంది. మొదట తను బెల్లం తినడం మానేసి, ఆ తర్వాతే ఆ బాబుకు హితబోధ చేశారు.
• నేటి అన్వయం: తల్లిదండ్రులుగా లేదా పైఅధికారులుగా మనం క్రమశిక్షణతో ఉంటేనే, మన పిల్లలు లేదా సిబ్బంది మనల్ని చూసి నేర్చుకుంటారు.
4. శ్రమ నీడన స్వాలంబన (స్వయం సమృద్ధి)
• పాఠం: మన పనులు మనమే చేసుకోవడం హీనమాన ముద్ర కాదు, అది ఆత్మగౌరవం.
• ఉదాహరణ: గాంధీజీ ఆశ్రమంలో తన బట్టలు తనే ఉతుక్కునేవారు, మరుగుదొడ్లను సైతం స్వయంగా శుభ్రం చేసేవారు. ఏ పనిని కూడా ఆయన తక్కువగా చూడలేదు.
• నేటి అన్వయం: నేటితరం పిల్లల్లో "కాయకష్టం" పట్ల అవగాహన పెంచాలి. ఇంట్లో చిన్నచిన్న పనులు స్వయంగా చేసుకోవడం వల్ల శ్రమ విలువ తెలుస్తుంది.
5. లౌక్యం, పొదుపు మరియు నిరాడంబరత
• పాఠం: అవసరానికి మించి వాడుకోవడం కూడా ఒక రకమైన దొంగతనమే.
• ఉదాహరణ: గాంధీజీ నది ఒడ్డున ఉన్నా కూడా ముఖం కడుక్కోవడానికి కేవలం ఒక చెంబు నీటిని మాత్రమే వాడేవారు. నదిలో నీళ్లు పుష్కలంగా ఉన్నాయి కదా అని వృథా చేయలేదు. అలాగే కాగితాల వెనుక వైపు ఖాళీగా ఉంటే వాటిని ఉత్తరాలు రాయడానికి వాడేవారు.
• నేటి అన్వయం: నీరు, విద్యుత్, ఆహారం వంటి వనరులను వృథా చేయకుండా పొదుపుగా వాడుకోవడం నేటి సమాజానికి ఎంతో అవసరం.

మొండెపు ప్రసాద్ గారు వ్రాసిన “మహాత్ముని ఆత్మకథ నుండి కొన్ని జీవిత పాఠాలు” 2019 లో స్వాతి వారపత్రికలో ధారావాహికగా ప్రచురించబడి గొప్ప ప్రశంసలు పొందినది.
ఈ రచనను వి.జి.ఎస్. పబ్లిషర్స్ వారు అక్టోబర్ 2019లో పుస్తకంగా ప్రచురించారు.